Tuy nhiên, lợi dụng ý nghĩa nhân văn này, các đối tượng xấu đã gia tăng các hoạt động lừa đảo với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, gây thiệt hại về tài sản và ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự. Thực tế cho thấy các đối tượng xấu thường sử dụng một số thủ đoạn lừa đảo sau đây:

Thứ nhất, giả danh cán bộ nhà nước trao quà tri ân để lừa đảo

Các đối tượng thường giả danh cán bộ của Hội Cựu chiến binh Việt Nam, cơ quan chính sách hoặc chính quyền địa phương để liên hệ với cựu chiến binh và thân nhân thông báo về việc “nhận quà tri ân”, “hỗ trợ chính sách”, “mời tham gia chương trình tri ân” nhân dịp kỷ niệm ngày lễ 30/4 -1/5. Khi đã tạo được lòng tin, các đối tượng sẽ yêu cầu nạn nhân chuyển tiền “phí vận chuyển” hoặc cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, mã OTP… với lý do nhận “tiền hỗ trợ”, “quà tri ân”, sau đó chiếm quyền sử dụng tài khoản hoặc sử dụng thông tin cá nhân vào các hoạt động lừa đảo khác.

Thứ hai, dựng lên các câu chuyện giả về cựu chiến binh để kêu gọi ủng hộ trên không gian mạng

Lợi dụng tâm lý tri ân và lòng thương cảm của cộng đồng, các đối tượng xấu thường dựng lên những câu chuyện thương tâm về “cựu chiến binh từng vào sinh ra tử trong nhiều cuộc chiến bị lãng quên” “cựu chiến binh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn nhưng không ai giúp đỡ” đăng tải trên mạng xã hội, đặc biệt là trong các hội nhóm đông thành viên vào các dịp lễ lớn như 30/4 - 1/5 nhằm tạo độ thu hút cao để kêu gọi ủng hộ trục lợi. Để tăng độ tin cậy, các đối tượng thường cắt ghép sử dụng hình ảnh thật của các cựu chiến binh nhưng thông tin sai lệch, tự nhận là người thân hoặc hàng xóm đứng ra kêu gọi, đồng thời cung cấp tài khoản cá nhân để nhận tiền ủng hộ. Thực tế đã có rất nhiều cá nhân vì “nhẹ dạ cả tin” đã nhanh chóng chuyển tiền mà chưa kịp kiểm chứng thông tin, thậm chí còn chia sẻ bài viết vô tình “tiếp tay” cho các đối tượng xấu thực hiện hành vi lừa đảo.

Thứ ba, lợi dụng chương trình tri ân dành cho các cựu chiến binh để trục lợi

Một số đối tượng đã lợi dụng chính các hoạt động mang ý nghĩa tri ân như cấp đổi thẻ hội viên, chụp ảnh kỷ niệm, tổ chức gặp mặt, về nguồn, thăm lại chiến trường xưa, tri ân đồng đội… để thực hiện hành vi trục lợi bằng cách thu tiền với giá cao, thiếu minh bạch. Thủ đoạn thường được triển khai theo hướng ban đầu thông báo là “miễn phí” hoặc “hỗ trợ từ chương trình tri ân” tạo tâm lý tin tưởng cho cựu chiến binh và gia đình; sau đó phát sinh các khoản chi phí như tiền in ấn, tiền dịch vụ, tiền “hỗ trợ thêm”, thậm chí ép mua sản phẩm kèm theo với giá cao hơn thực tế. Đáng chú ý, các hoạt động này thường được tổ chức vào dịp lễ như 30/4 - 1/5 khi nhu cầu tham gia các chương trình tri ân tăng cao, khiến các cựu chiến binh dễ chủ quan, ít kiểm chứng thông tin.

Thứ tư, giả danh đồng đội để lừa đảo

Vào các dịp lễ như 30/4 -1/5 khi nhu cầu liên lạc, thăm hỏi, ôn lại kỷ niệm giữa các cựu chiến binh, đồng đội tăng cao, các đối tượng xấu đã lợi dụng để thực hiện thủ đoạn giả danh người quen, đồng đội nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Cụ thể, chúng tìm cách chiếm quyền sử dụng các tài khoản mạng xã hội như Facebook, Zalo của người thân, bạn bè, đồng đội cũ, sau đó nhắn tin liên lạc, hỏi thăm, thậm chí trao đổi, bàn bạc gặp mặt liên hoan… Sau khi đã tạo được sự gần gũi, thân mật, các đối tượng đưa ra yêu cầu chuyển tiền cho mình dưới hình thức “chuyển tiền phí liên hoan”, “giải quyết công việc đột xuất”, “nhờ chuyển khoản hộ”… Do tin tưởng mối quan hệ lâu năm, nhiều người không kiểm chứng lại mà vội vàng chuyển tiền theo yêu cầu.

Trước tình hình trên, Công an tỉnh Hưng Yên khuyến cáo người dân, đặc biệt là các cựu chiến binh:

- Các hoạt động tri ân, quyên góp chính thống đều được thông báo công khai qua cơ quan, đoàn thể có thẩm quyền.

- Khi nhận được cuộc gọi, tin nhắn đáng ngờ, cần bình tĩnh kiểm tra thông tin qua nhiều kênh.

- Tuyệt đối không chuyển tiền cho các cá nhân, tổ chức khi chưa xác minh rõ ràng danh tính và mục đích.

- Kịp thời trình báo cơ quan Công an khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo.

Có thể thấy, các thủ đoạn lừa đảo nhắm vào cựu chiến binh ngày càng tinh vi, lợi dụng đúng những thời điểm ý nghĩa như Ngày Giải phóng miền Nam 30/4 và Quốc tế Lao động 1/5  để đánh vào lòng tin và tình cảm của người dân. Vì vậy, bên cạnh việc phát huy truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, mỗi người cần nâng cao tinh thần cảnh giác, chủ động nhận diện và phòng tránh các hành vi lừa đảo. Tri ân phải đi đôi với cảnh giác - đó không chỉ là cách bảo vệ bản thân và gia đình, mà còn góp phần giữ gìn ý nghĩa thiêng liêng của các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, bảo đảm an ninh trật tự để dịp lễ 30/4 - 1/5 thực sự an toàn, lành mạnh và trọn vẹn.

Nguyễn Hồng Liên – Phòng An ninh đối ngoại