Trên các trang mạng xã hội, xuất hiện những bài viết, video, bình luận quy chụp rằng “chuyển đổi số là công cụ để Nhà nước kiểm soát người dân”, “định danh điện tử là để theo dõi mọi hoạt động của công dân”, hay “xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia là xâm phạm quyền riêng tư”. Chúng sử dụng nhiều phương thức tinh vi như cắt ghép phát biểu của lãnh đạo hoặc chuyên gia, bóp méo nội dung rồi phát tán trên mạng xã hội; lợi dụng các vụ lộ lọt dữ liệu ở một số quốc gia để quy kết sai lệch về việc xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia ở Việt Nam; sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ deepfake để tạo hình ảnh, video giả nhằm tăng tính thuyết phục. Đáng chú ý, nhiều nội dung không trực tiếp chống đối mà sử dụng những câu hỏi mang tính dẫn dắt như: “Vì sao phải tích hợp nhiều loại giấy tờ?”, “Vì sao phải định danh điện tử?”, “Có phải mọi hoạt động của người dân đều bị theo dõi?”. Những luận điệu này được lặp đi lặp lại với nhiều hình thức khác nhau nhằm tạo tâm lý hoài nghi, chia rẽ niềm tin của Nhân dân đối với các chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước; đồng thời đánh tráo khái niệm giữa “quản lý nhà nước bằng công nghệ số” với “kiểm soát đời sống cá nhân”.
.jpg)
Ảnh: Một số bài viết xuyên tạc, gây hoang mang trên mạng xã hội
Quan điểm xuyên suốt của Đảng và Nhà nước về chuyển đổi số là lấy người dân làm trung tâm, là chủ thể và là đối tượng được phục vụ. Các chương trình chuyển đổi số hướng tới đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí xã hội, nâng cao chất lượng dịch vụ công và tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp. Thực tiễn triển khai Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, căn cước và định danh điện tử cho thấy nhiều thủ tục hành chính được thực hiện nhanh chóng, thuận tiện hơn; người dân giảm việc phải đi lại, xuất trình nhiều loại giấy tờ như trước. Đây chính là những kết quả cụ thể để bác bỏ nhận thức cho rằng chuyển đổi số chỉ nhằm “kiểm soát người dân”. Bên cạnh đó, Nhà nước đã từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý để bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân trong môi trường số. Nghị định 13/2023/NĐ-CP về bảo vệ dữ liệu cá nhân đã quy định cụ thể về nguyên tắc, quyền của chủ thể dữ liệu và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Vì vậy, cần nhìn nhận vấn đề một cách khách quan: chuyển đổi số có thể phát sinh nguy cơ về an toàn thông tin, lộ lọt dữ liệu hoặc tội phạm công nghệ cao, nhưng việc tồn tại những nguy cơ cần được quản lý không đồng nghĩa với việc bản chất của chuyển đổi số là “kiểm soát người dân”.
Ảnh: Công an phường Trần Lãm ứng dụng chuyển đổi số phục vụ công tác chuyên môn
Xác định chuyển đổi số, cải cách hành chính và thực hiện Đề án 06 là một trong những nhiệm vụ quan trọng, Công an phường đã chủ động triển khai nhiều giải pháp, gắn ứng dụng công nghệ với phương châm “Vì Nhân dân phục vụ”. Trong chiến dịch thu nhận định danh điện tử mức 2, trên địa bàn có 72.335 trường hợp thuộc diện phải thu nhận hồ sơ; Công an phường đã thu nhận 56.364 trường hợp tại thời điểm được công bố. Để hoàn thành nhiệm vụ, các tổ công tác không chỉ làm việc tại trụ sở mà còn triển khai lưu động, đưa thiết bị đến nhà văn hóa, tổ dân phố, thôn để thu nhận hồ sơ, hướng dẫn người dân kích hoạt tài khoản. Đáng chú ý, trong đợt cao điểm thu nhận thông tin cấp đổi Thẻ Đảng viên, cán bộ, chiến sĩ Công an phường đã hỗ trợ hơn 5.000 trường hợp, trong đó các tổ công tác còn trực tiếp đến tận nhà hỗ trợ những đảng viên cao tuổi, sức yếu. Những con số và cách làm trên cho thấy chuyển đổi số ở cơ sở không làm cho chính quyền xa dân mà ngược lại tạo thêm phương thức để lực lượng Công an gần dân, sát dân, hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục thuận tiện hơn.
Bên cạnh công tác nắm tình hình, Công an phường tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân, kỹ năng nhận diện tin giả và các phương thức, thủ đoạn lợi dụng không gian mạng để chống phá Đảng, Nhà nước. Từ đầu năm đến nay, Công an phường đã chủ trì, phối hợp tổ chức lớp tập huấn kỹ năng phòng, chống vi phạm pháp luật trên không gian mạng với hơn 200 học viên là cán bộ lãnh đạo, đại diện các ban, ngành, đoàn thể, đại biểu HĐND và người có uy tín trong cộng đồng. Nội dung tập huấn tập trung vào nhận diện tin thật - tin giả, lừa đảo trực tuyến, mạo danh cơ quan nhà nước, bảo vệ thông tin cá nhân, xử lý khi phát hiện vi phạm và kỹ năng tuyên truyền cho Nhân dân. Qua công tác tuyên truyền và vận động, nhận thức của người dân về chuyển đổi số và an toàn thông tin từng bước được nâng lên; nhiều người dân đã chủ động phản ánh các thông tin nghi vấn, góp phần hỗ trợ lực lượng Công an trong công tác bảo đảm an ninh mạng và giữ gìn trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.
Công an phường Trần Lãm truyền nâng cao nhận thức, cảnh giác trước những thủ đoạn của tội phạm công nghệ cao cho người dân
Xác định bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là nhiệm vụ quan trọng trong tình hình mới, Công an phường Trần Lãm tiếp tục chủ động nắm tình hình trên không gian mạng; kịp thời phát hiện thông tin sai sự thật, xuyên tạc, kích động; phối hợp xử lý theo quy định; đồng thời nắm bắt dư luận trong Nhân dân, nhất là đối với những vấn đề mới phát sinh.
Trong thời gian tới, Công an phường Trần Lãm tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và chỉ đạo của cấp trên về bảo đảm an ninh trên không gian mạng; nâng cao chất lượng phân tích, dự báo, chủ động nhận diện các phương thức, thủ đoạn mới, nhất là việc lợi dụng AI, deepfake và mạng xã hội để phát tán thông tin xấu, độc. Đồng thời, tiếp tục đổi mới nội dung tuyên truyền theo hướng gần dân, dễ hiểu, dễ tiếp cận; tăng cường các tin, bài, infographic, video ngắn; phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể, tổ công nghệ số cộng đồng trong hướng dẫn người dân sử dụng nền tảng số an toàn.
Bảo vệ an ninh quốc gia trên không gian mạng không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng Công an mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội. Mỗi người dân cần tỉnh táo trước các luận điệu xuyên tạc, chủ động kiểm chứng thông tin, không chia sẻ nội dung chưa được xác thực, tích cực lan tỏa thông tin chính thống và cung cấp thông tin cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu vi phạm. Khi người dân hiểu đúng về chuyển đổi số, có kỹ năng bảo vệ dữ liệu và nhận diện thông tin giả, những luận điệu xuyên tạc sẽ khó có điều kiện lan truyền. Qua đó góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững an ninh, trật tự và tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi số quốc gia.