Trước sự phát triển của khoa học công nghệ 4.0, dữ liệu thông tin khách hàng như: họ tên, năm sinh, số điện thoại, địa chỉ, email, tài khoản ngân hàng,… là một trong những dữ liệu quan trọng nhất để phục vụ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Tuy nhiên tình trạng mua bán, trao đổi trái phép dữ liệu khách hàng đang ngày càng gia tăng, tiềm ẩn nhiều rủi ro nghiêm trọng đối với cả khách hàng lẫn doanh nghiệp. Nhiều doanh nghiệp vì thiếu nhận thức hoặc chạy theo lợi ích trước mắt đã vô tình hoặc cố ý chia sẻ dữ liệu khách hàng cho bên thứ ba mà không được sự đồng ý của khách hàng. Hành vi này có thể dẫn đến việc khách hàng bị làm phiền bởi các cuộc gọi quảng cáo, tin nhắn rác, lừa đảo trực tuyến hoặc thậm chí bị lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Việc doanh nghiệp để lộ lọt hoặc mua, bán dữ liệu khách hàng không chỉ làm suy giảm niềm tin của khách hàng mà còn kéo theo nhiều hệ lụy pháp lý. Khi thông tin khách hàng bị rò rỉ, uy tín thương hiệu có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng, khiến khách hàng mất lòng tin và chuyển sang sử dụng sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp khác. Ngoài ra doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể bị xử phạt hành chính với mức phạt cao (theo Luật bảo vệ dữ liệu cá nhân năm 2025) hoặc có thể bị xem xét xử lý trách nhiệm hình sự trong các trường hợp nghiêm trọng (Điều 288 BLHS 2015).
Để hạn chế các rủi ro trên, doanh nghiệp cần xây dựng ý thức bảo vệ dữ liệu khách hàng như một trách nhiệm pháp lý và đạo đức kinh doanh. Cần áp dụng các biện pháp kỹ thuật nhằm bảo mật hệ thống thông tin, kiểm soát chặt chẽ quyền truy cập dữ liệu, thường xuyên rà soát nguy cơ rò rỉ thông tin và đào tạo nhân viên về bảo mật dữ liệu. Đồng thời, chỉ thu thập những thông tin thực sự cần thiết, sử dụng đúng mục đích đã thông báo cho khách hàng và không cung cấp dữ liệu cho bên thứ ba khi chưa có căn cứ pháp lý hoặc sự đồng ý hợp lệ. Việc tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân không chỉ giúp doanh nghiệp tránh các chế tài xử lý mà còn góp phần xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, an toàn và bền vững. Trong thời đại số, việc bảo vệ dữ liệu khách hàng chính là bảo vệ uy tín, lợi ích và sự phát triển lâu dài của doanh nghiệp.
Lê Hồng Duy
Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao