Chuyển đổi từ “vật lý” sang “số hóa”:

Trong nhiều thập kỷ, bí mật nhà nước chủ yếu được hiểu là các tài liệu giấy, vật thể hoặc địa điểm cụ thể. Tuy nhiên, trước làn sóng chuyển đổi số mạnh mẽ, hầu hết các hoạt động của cơ quan Đảng và Nhà nước hiện nay đều diễn ra trên môi trường điện tử.

Nhận diện thực tế này, Luật 2025 đã chính thức đưa Văn bản điện tử bí mật nhà nước vào phạm vi điều chỉnh. Tại Khoản 6 Điều 2, Luật định nghĩa đây là văn bản chứa bí mật nhà nước dưới dạng dữ liệu số. Điều này tạo cơ sở pháp lý vững chắc để các cơ quan, tổ chức thực hiện việc soạn thảo, gửi, nhận và lưu trữ thông tin mật một cách thống nhất và an toàn trong môi trường số.

Những điểm mới nổi bật trong quản lý dữ liệu mật:

Việc đưa văn bản điện tử mật vào Luật không chỉ là thay đổi về khái niệm mà còn đi kèm với hệ thống quản lý chặt chẽ được quy định tại Nghị định 63/2026/NĐ-CP:

 1. Hệ thống quản lý chuyên dụng: Các cơ quan phải xây dựng “Hệ thống quản lý văn bản điện tử bí mật nhà nước” độc lập. Hệ thống này có khả năng tự động tạo dấu chỉ độ mật điện tử, xác thực chữ ký số và kiểm soát quyền truy cập tuyệt đối.

 2. Cơ chế thu hồi và tiêu hủy số: Khác với văn bản giấy, văn bản điện tử mật có thể được thu hồi tức thì trên hệ thống khi phát hiện sai sót hoặc hết thời hạn. Quy trình tiêu hủy cũng được thực hiện bằng các biện pháp kỹ thuật đảm bảo dữ liệu không thể phục hồi.

 3. Kiểm soát công nghệ mới: Luật 2025 đặc biệt nghiêm cấm việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hoặc các công nghệ mới để phân tích, xâm phạm bí mật nhà nước khi chưa được phép của cơ quan có thẩm quyền.

Ý nghĩa đối với công tác bảo vệ an ninh quốc gia:

Việc thực hiện nghiêm túc các quy định về văn bản điện tử mật mang lại ý nghĩa đa tầng:

- Về mặt pháp lý: Hoàn thiện hành lang pháp lý cho Chính phủ số, giúp cán bộ, công chức yên tâm thực thi nhiệm vụ trên môi trường mạng mà vẫn đảm bảo tính bảo mật.

 -  Về mặt an ninh: Chủ động phòng ngừa các nguy cơ lộ lọt thông tin từ các cuộc tấn công mạng, gián điệp mạng vốn ngày càng tinh vi.

 - Về mặt hiệu quả: Tối ưu hóa thời gian xử lý văn bản mật, giảm thiểu chi phí in ấn và lưu trữ vật lý, đồng thời tăng cường khả năng tra cứu, quản lý dữ liệu mật xuyên suốt.

Trách nhiệm của mỗi cán bộ, công chức:

Để Luật sớm đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả, mỗi cán bộ, công chức cần:

 - Nâng cao ý thức cảnh giác, không soạn thảo văn bản mật trên máy tính kết nối Internet công cộng.

 - Tuân thủ tuyệt đối quy trình sử dụng chữ ký số và các phần mềm dùng riêng của cơ quan.

 - Tích cực tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng về an toàn thông tin và bảo vệ bí mật nhà nước trong tình hình mới.

Việc thực thi Luật Bảo vệ bí mật nhà nước 2025 không chỉ là tuân thủ pháp luật, mà còn là hành động thiết thực để bảo vệ thành quả cách mạng và sự ổn định của đất nước trong kỷ nguyên số hóa toàn cầu.

Vũ Thị Huệ - Phòng Kỹ thuật  nghiệp vụ và ngoại tuyến