Bảo đảm quyền được trợ giúp pháp lý cho người bị tạm giữ, tạm giam tại Phân trại tạm giam Khoái Châu

Đưa chính sách trợ giúp pháp lý đến với người đang bị tạm giữ, tạm giam

Trợ giúp pháp lý là một trong những chính sách thể hiện rõ bản chất nhân đạo của Nhà nước ta, bảo đảm cho những người có hoàn cảnh đặc biệt, khó khăn về điều kiện kinh tế hoặc thuộc diện được pháp luật quan tâm có thể tiếp cận dịch vụ pháp lý miễn phí. Đối với người bị tạm giữ, người bị tạm giam, việc được giải thích đầy đủ, kịp thời về quyền được trợ giúp pháp lý càng có ý nghĩa quan trọng, bởi đây là giai đoạn họ dễ hoang mang, lo lắng và thường thiếu hiểu biết cần thiết về các quy định pháp luật liên quan đến quyền, nghĩa vụ của bản thân.

Xuất phát từ yêu cầu đó, Phân trại tạm giam Khoái Châu đã chủ động phối hợp với Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Hưng Yên tổ chức hội nghị truyền thông chuyên đề. Hội nghị được tổ chức trang trọng, đúng quy định; công tác bảo đảm an ninh, an toàn, chế độ trực ban được duy trì nghiêm túc trong suốt thời gian diễn ra chương trình. Mở đầu hội nghị, cán bộ, chiến sĩ trong sắc phục Công an nhân dân thực hiện nghi lễ theo điều lệnh, thể hiện tinh thần nghiêm túc, chính quy của lực lượng.

Cán bộ, chiến sĩ Phân trại tạm giam Khoái Châu thực hiện nghi lễ theo điều lệnh trước khi bước vào nội dung hội nghị.

Tham gia truyền đạt nội dung tại hội nghị có đồng chí Nguyễn Tiến Sỹ, Phó Giám đốc Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Hưng Yên. Với kinh nghiệm thực tiễn trong công tác trợ giúp pháp lý, đồng chí Nguyễn Tiến Sỹ đã trình bày các nội dung bằng ngôn ngữ giản dị, dễ hiểu, gắn với những tình huống, thắc mắc thường gặp, giúp người nghe – nhất là người bị tạm giữ, người bị tạm giam – tiếp nhận thông tin một cách thuận lợi nhất.

Đồng chí Nguyễn Tiến Sỹ, Phó Giám đốc Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Hưng Yên truyền đạt nội dung tại hội nghị

Giới thiệu những nội dung mới, cơ bản của Luật số 05/2026/QH16

Một trong những nội dung trọng tâm được báo cáo viên giới thiệu tại hội nghị là những điểm mới, cơ bản của Luật số 05/2026/QH16 sửa đổi, bổ sung Luật Trợ giúp pháp lý, được Quốc hội thông qua ngày 23/4/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/01/2027.

Báo cáo viên nhấn mạnh, đây là nội dung được giới thiệu, tuyên truyền nhằm giúp cán bộ, chiến sĩ và người bị tạm giữ, người bị tạm giam nắm bắt sớm định hướng chính sách; các quy định của luật sẽ chính thức được áp dụng kể từ thời điểm có hiệu lực nêu trên. Trong thời gian trước đó, hoạt động trợ giúp pháp lý tiếp tục thực hiện theo các quy định pháp luật hiện hành.

Theo giới thiệu tại hội nghị, Luật số 05/2026/QH16 tập trung vào một số định hướng lớn: mở rộng diện người được trợ giúp pháp lý miễn phí, qua đó tạo điều kiện cho nhiều nhóm đối tượng hơn được tiếp cận dịch vụ pháp lý không phải trả tiền; nâng cao tiêu chuẩn đối với trợ giúp viên pháp lý, hướng tới chuẩn hóa và nâng cao chất lượng đội ngũ trực tiếp thực hiện trợ giúp; đồng thời hoàn thiện tổ chức của Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước để hoạt động ngày càng chuyên nghiệp, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Bên cạnh việc giới thiệu quy định mới, báo cáo viên đã giải thích cụ thể về quyền được trợ giúp pháp lý; hướng dẫn cách thức, trình tự yêu cầu trợ giúp pháp lý; đồng thời trực tiếp giải đáp những vướng mắc pháp luật mà người tham dự nêu ra. Nhiều nội dung tưởng như đơn giản nhưng lại rất cần thiết, như: ai là người thuộc diện được trợ giúp pháp lý; muốn được trợ giúp thì đề nghị với ai, bằng hình thức nào; người thực hiện trợ giúp pháp lý có vai trò gì trong quá trình tố tụng… đã được làm rõ.

Tại hội nghị, tài liệu phục vụ tuyên truyền là các cuốn "Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017 (sửa đổi, bổ sung năm 2026)" do Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật ấn hành, bảo đảm nguồn thông tin chính thống, chính xác.

Tài liệu "Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017 (sửa đổi, bổ sung năm 2026)" được sử dụng phục vụ công tác tuyên truyền tại hội nghị.

Từ truyền thông pháp luật đến hướng dẫn thủ tục cụ thể

Điểm đáng chú ý của hội nghị là không dừng lại ở việc phổ biến kiến thức chung. Ngay sau phần truyền đạt, người bị tạm giữ, người bị tạm giam được tiếp cận, đọc tài liệu dưới sự theo dõi, hướng dẫn của cán bộ Phân trại và cán bộ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh.

Cán bộ Phân trại tạm giam Khoái Châu và cán bộ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh tuyên truyền đối với người bị tạm giữ, tạm giam tại Phân trại.

Với những trường hợp có nhu cầu, cán bộ đã trực tiếp hướng dẫn cách viết, điền các giấy tờ đề nghị trợ giúp pháp lý theo quy định. Khu vực tổ chức hoạt động này được bố trí bảng thông tin về đối tượng và thủ tục trợ giúp pháp lý, giúp người có nhu cầu dễ dàng tra cứu, đối chiếu.

Cần phân biệt rõ: hội nghị truyền thông là hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, giải thích quyền và hướng dẫn thủ tục; còn việc trợ giúp pháp lý trong từng vụ việc cụ thể sẽ được thực hiện theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định, trên cơ sở yêu cầu hợp lệ của người thuộc diện được trợ giúp pháp lý. Cán bộ hướng dẫn tại hội nghị không đưa ra bất kỳ cam kết nào về kết quả giải quyết vụ việc.

Cán bộ Phân trại tạm giam Khoái Châu và cán bộ Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh hướng dẫn người có nhu cầu hoàn thiện giấy tờ đề nghị trợ giúp pháp lý.

Duy trì nề nếp phối hợp, bảo đảm quyền của người bị tạm giữ, tạm giam

Thời gian qua, công tác phối hợp trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng luôn được Phân trại tạm giam Khoái Châu quan tâm thực hiện. Đơn vị duy trì việc niêm yết thông tin về trợ giúp pháp lý tại nơi thuận tiện để người bị tạm giữ, người bị tạm giam và thân nhân có thể theo dõi; thường xuyên giải thích quyền được trợ giúp pháp lý; đồng thời phối hợp thông báo nhu cầu trợ giúp pháp lý theo đúng quy định của pháp luật.

Việc tổ chức hội nghị truyền thông năm 2026 tiếp tục khẳng định quan điểm nhất quán của đơn vị: quản lý chặt chẽ, giam giữ an toàn phải luôn song hành với bảo đảm đầy đủ các quyền hợp pháp của người bị tạm giữ, người bị tạm giam. Đây cũng là biểu hiện cụ thể của tinh thần thượng tôn pháp luật, tính nhân văn trong hoạt động của lực lượng Công an nhân dân; góp phần phòng ngừa vi phạm, hạn chế bức xúc phát sinh do thiếu hiểu biết pháp luật, ổn định tư tưởng người đang bị tạm giữ, tạm giam.

Đối với cán bộ, chiến sĩ, hội nghị là dịp cập nhật kiến thức pháp luật, nâng cao nhận thức và kỹ năng trong việc giải thích quyền, tiếp nhận, chuyển thông tin về nhu cầu trợ giúp pháp lý, bảo đảm thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao.

Thời gian tới, Phân trại tạm giam Khoái Châu xác định tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Hưng Yên, duy trì thường xuyên hoạt động truyền thông, niêm yết thông tin, giải thích quyền và phối hợp thông báo nhu cầu trợ giúp pháp lý; đồng thời chủ động chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai kịp thời, đầy đủ những quy định mới của Luật số 05/2026/QH16 khi luật có hiệu lực từ ngày 01/01/2027. Qua đó, từng bước nâng cao chất lượng công tác quản lý, giáo dục và bảo đảm quyền con người, quyền công dân theo quy định của Hiến pháp và pháp luật.