Mỗi dịp Tết đến, Xuân về, khi cả dân tộc đang hân hoan chuẩn bị đón chào năm mới, sum họp gia đình, thì trên không gian mạng lại xuất hiện những “lời ra tiếng vào”, những luận điệu lạc lõng đòi “bỏ Tết ta”, “xóa sổ lịch âm”. Thoạt nghe, đây có vẻ là những ý kiến cá nhân mang tính “đổi mới”, “hội nhập”, nhưng nhìn sâu vào bản chất, đây là những quan điểm sai trái, thể hiện sự lệch lạc về nhận thức văn hóa, thậm chí là mầm mống của âm mưu “xâm lăng văn hóa”, làm nghèo đi bản sắc dân tộc.

Một số bài viết trên mạng xã hội Facebook

Nhận diện “bình mới rượu cũ” của tư duy sính ngoại cực đoan

Gần đây, dư luận lại xôn xao trước những bài viết trên mạng xã hội đề xuất bỏ lịch âm với lý do cho rằng loại lịch này “hoàn toàn vô tác dụng”, chỉ dùng để căn ngày lễ hội “bắt nguồn từ văn hóa Trung Quốc” và quy chụp rằng Việt Nam “chỉ ăn theo”. Đây thực chất không phải là một phát kiến mới mẻ gì, mà chỉ là sự nhai lại những luận điệu cũ rích vốn dĩ đã bị thực tế lịch sử và khoa học bác bỏ từ lâu. Cứ đến hẹn lại lên, điệp khúc “ăn Tết Tây bỏ Tết Ta”, “lịch âm là lạc hậu” lại được các đối tượng cơ hội chính trị hoặc những cá nhân có tư tưởng sính ngoại, tự ti dân tộc xới xáo lại. Họ nhân danh sự “tiết kiệm”, nhân danh “năng suất lao động” và “hội nhập kinh tế” để tấn công trực diện vào thiết chế văn hóa bền vững nhất, thiêng liêng nhất của người Việt là Tết Nguyên Đán.

Phản bác sự ngụy biện thiếu hiểu biết về lịch sử và khoa học

Cần phải khẳng định đanh thép rằng, quan điểm cho rằng “Lịch âm vô tác dụng” và Việt Nam “ăn theo Trung Quốc” là sự thiếu hụt trầm trọng về kiến thức, nếu không muốn nói là sự xuyên tạc trắng trợn. Lịch Âm, hay chính xác là Âm - Dương lịch, không đơn thuần là những con số vô tri để đếm ngày tháng. Đó là sự đúc kết tinh hoa ngàn đời của văn minh lúa nước, là công cụ khoa học để cha ông ta quan sát quy luật vận hành của vũ trụ, thời tiết, thủy triều nhằm phục vụ cho canh tác nông nghiệp. Phủ nhận lịch âm chính là hành động quay lưng với tri thức bản địa và chối bỏ gốc rễ văn hóa của dân tộc mình.

Hơn thế nữa, văn hóa luôn có sự giao thoa và tiếp biến giữa các quốc gia, nhất là những nước láng giềng. Tuy nhiên, sự tương đồng không đồng nghĩa với sự sao chép. Tết Việt, hay còn gọi là Tết Cả, mang hồn cốt hoàn toàn riêng biệt với văn hóa phương Bắc. Chúng ta có sự tích Bánh Chưng Bánh Giầy đề cao lao động và lòng hiếu thảo, có phong tục thờ cúng Hùng Vương nhắc nhở về cội nguồn nòi giống, có tục dựng cây nêu, ăn trầu... Tất cả đều thấm đẫm triết lý nhân sinh và bản sắc người Việt. Quy chụp Việt Nam “ăn theo” là một sự xúc phạm nghiêm trọng đến vong linh tổ tiên và truyền thống độc lập tự chủ mà cha ông ta đã phải đổ bao xương máu để gìn giữ. Ngay chính sự mâu thuẫn trong lập luận của người viết khi thừa nhận “thích Tết cho ngày đoàn viên” nhưng lại đòi bỏ lịch âm đã tự vạch trần sự ngô nghê, “tiền hậu bất nhất” của tư duy này. Nếu bỏ lịch âm, bỏ Tết truyền thống, thì lấy đâu ra không gian và thời gian thiêng liêng cho sự đoàn viên mà họ mong muốn?

Cảnh giác với âm mưu “diễn biến hòa bình” trên lĩnh vực văn hóa

Chúng ta tuyệt đối không được xem nhẹ những bài viết tưởng chừng như vô thưởng vô phạt này trên mạng xã hội. Trong chiến lược “Diễn biến hòa bình”, lĩnh vực tư tưởng - văn hóa luôn là mặt trận nóng bỏng và tinh vi nhất. Các thế lực thù địch và những phần tử cơ hội thừa hiểu rằng, muốn thôn tính một dân tộc, cách nhanh nhất và tàn độc nhất là cắt đứt cội rễ văn hóa của dân tộc đó. Việc cổ xúy bỏ Tết cổ truyền, bài trừ lịch âm thực chất là bước đi nhằm làm phai nhạt bản sắc, biến các thế hệ người Việt tương lai trở thành những “công dân toàn cầu” nhưng mất gốc, lai căng và vong bản.

Sâu xa hơn, những luận điệu này nhằm mục đích gây chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo ra hố sâu ngăn cách giữa thế hệ trẻ thích cái mới với thế hệ đi trước vốn trân trọng truyền thống. Nguy hiểm hơn, từ việc phủ nhận văn hóa, chúng sẽ dẫn dắt dư luận đến việc phủ nhận lịch sử dựng nước và giữ nước, gieo rắc tư tưởng rằng văn hóa Việt Nam chỉ là sự nô lệ, phụ thuộc. Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã từng nhấn mạnh: “Văn hóa còn thì Dân tộc còn”. Tết Nguyên Đán và Lịch Âm không chỉ là thời gian, đó là Hồn nước, là neo giữ tâm hồn mỗi người Việt Nam hướng về nguồn cội.

Hội nhập quốc tế là xu thế tất yếu, nhưng chúng ta “hòa nhập chứ không hòa tan”. Chúng ta sẵn sàng tiếp thu tinh hoa văn minh nhân loại nhưng quyết không từ bỏ "chứng minh thư văn hóa" của mình. Mỗi người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ khi tham gia mạng xã hội cần giữ cho mình “cái đầu lạnh” và “trái tim nóng” để nhận diện và đấu tranh với những quan điểm lệch lạc, sai trái. Giữ gìn Tết cổ truyền, trân trọng lịch âm chính là giữ gìn bờ cõi thiêng liêng trong tâm thức mỗi người con đất Việt, kiên quyết không để những luận điệu ngụy biện đánh cắp mùa Xuân của dân tộc.

Nguyễn Văn Tiệp - Công an xã Đức Hợp